Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

Δευτέρα, 2 Ιουνίου 2014

Σημαντικές δυνατότητες ανάπτυξης αγροτικών ΑΠΕ με το νέο ΕΣΠΑ


Οι τομείς της γεωργίας, κτηνοτροφίας και δασοπονίας και αλιείας παρουσιάζουν δυνατότητες παραγωγής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές, καθώς και δυνατότητες εξοικονόμησης ενέργειας, όπως επισημαίνεται με έμφαση στο κείμενο του εταιρικού συμφώνου για το πλαίσιο ανάπτυξης, δηλαδή για το νέο ΕΣΠΑ 2014 – 2020.
Γεγονός που ενισχύεται από το ότι η λήξη της προγραμματικής περιόδου 2014-2020 συμπίπτει με την καταληκτική προθεσμία εκπλήρωσης των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η χώρα μας στο πλαίσιο των προσπαθειών της Ε.Ε. για αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής μέχρι το 2020 (20-20-20).

Η μετάβαση σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών ρύπων καθίσταται ζωτικής σημασίας για τη χώρα, συμβάλλοντας τόσο στην επίτευξη των στόχων 20-20-20, όσο και στην αναζωογόνηση της ελληνικής οικονομίας με τη δημιουργία επενδυτικών ευκαιριών και την ανάπτυξη νέων δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένων των τομέων της γεωργίας και της δασοπονίας.

Οι στόχοι 20-20-20 θα επιτευχθούν μέσω ενός μίγματος πολιτικών που αξιοποιούν τους μηχανισμούς της αγοράς και περιλαμβάνουν χρηματοδοτικά εργαλεία και κανονιστικά μέτρα. Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι η πρόοδος που έχει επιτευχθεί βρίσκεται σε συμφωνία με τους εθνικούς ενδιάμεσους στόχους.

Υψηλό δυναμικό αξιοποίησης ΑΠΕ

Σε ότι αφορά στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), η Ελλάδα εμφανίζει ένα υψηλό δυναμικό για αξιοποίηση των τεχνολογιών ΑΠΕ σε όλους τους τομείς τελικής κατανάλωσης, καθώς και στην ηλεκτροπαραγωγή.

Η περιφερειακή κατανομή του δυναμικού αυτού καταδεικνύει ότι, τα νησιά του Αιγαίου διαθέτουν σημαντικό δυναμικό ηλιακής, αιολικής και γεωθερμικής ενέργειας, η Ήπειρος και η Στερεά Ελλάδα παρουσιάζουν το υψηλότερο δυναμικό για μικρά υδροηλεκτρικά έργα ενώ η Μακεδονία και η Θράκη παρουσιάζουν δυνατότητες αξιοποίησης της βιομάζας και της γεωθερμικής ενέργειας.

Τα τελευταία χρόνια γίνεται μια συνεχής προσπάθεια αξιοποίησης αυτού του δυναμικού, με σκοπό την επίτευξη βιώσιμης ανάπτυξης και τη διασφάλιση ενεργειακού εφοδιασμού αλλά και την ικανοποίηση των δεσμεύσεων της χώρας για την υψηλότερη διείσδυση των ΑΠΕ στο ελληνικό ενεργειακό σύστημα.

Για την υποστήριξη αυτής της προσπάθειας έχουν τεθεί σε ισχύ μια σειρά μέτρων, τα οποία αφορούν σε αλλαγή του θεσμικού πλαισίου αδειοδότησης σταθμών ΑΠΕ και παράλληλα της χρήσης των απαραίτητων χρηματοδοτικών εργαλείων. Ειδικότερα για αποκεντρωμένες μονάδες μικρής ισχύος (π.χ. φωτοβολταϊκά έως 1 MW), που αποτελούν την πλειοψηφία των εγκατεστημένων έργων, υπάρχουν ευνοϊκές διαδικασίες αδειοδότησης.

Η αξιοποίηση αυτού του δυναμικού προϋποθέτει μεταξύ άλλων και την ενίσχυση των δικτύων μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας όπου διαπιστώνεται σχετική ανεπάρκεια καθώς και την ύπαρξη ενός βιώσιμου και αποτελεσματικού συστήματος πληρωμής των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ.

Παράλληλα εξετάζονται εναλλακτικοί μηχανισμοί στήριξης των ΑΠΕ (μοντέλο της εγγυημένης διαφορικής τιμής-Feed in premium, διμερή συμβόλαια κλπ.) έναντι του μοντέλου της εγγυημένης τιμής (Feed in tariff) που εφαρμόζεται σήμερα.

Συνολικά, το δυναμικό για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ εκτιμάται ότι είναι πάνω από 20GW (εφικτό τόσο από τεχνική όσο και από οικονομική άποψη) για τις τεχνολογίες ΑΠΕ εκτός φωτοβολταϊκών, ενώ για τα τελευταία το αναπτυξιακό δυναμικό είναι πολύ υψηλό, με βάση το διαθέσιμο δυναμικό της ηλιακής ενέργειας στη χώρα. Το ποσοστό συνεισφοράς των ΑΠΕ στην τελική ακαθάριστη κατανάλωση ενέργειας (ΑΤΚΕ), σύμφωνα με τους υπολογισμούς στο πλαίσιο εκπόνησης της Έκθεσης Προόδου για το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις ΑΠΕ ανήλθε το 2011 σε 11,03% και το 2012 σε 13,83%.

Η τελική κατανάλωση ενέργειας από το 2000 έως και το 2007 παρουσίασε μια συνεχή ανοδική τάση, ακολουθώντας την αντίστοιχη οικονομική ανάπτυξη της χώρας. Στη συνέχεια, η συνολική τελική κατανάλωση ενέργειας στην Ελλάδα έχει επιδείξει σημαντική και συνεχή πτώση, η οποία οφείλεται, πέρα από τις επιπτώσεις της ύφεσης και στις δράσεις εξοικονόμησης ενέργειας. Την περίοδο 2007-2011 η τελική κατανάλωση ενέργειας μειώθηκε κατά 14%.

Ωστόσο, παρατηρούνται περαιτέρω δυνατότητες για σημαντική εξοικονόμηση ενέργειας και αύξησης της ενεργειακής αποδοτικότητας, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του 1ου και 2ου Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την Ενεργειακή Απόδοση (ΣΔΕΑ).

Με βάση τα προτεινόμενα μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας για το 2016, ο τομέας των μεταφορών αναγνωρίστηκε ως εκείνος με το μεγαλύτερο δυναμικό για εξοικονόμηση ενέργειας, συνεισφέροντας κατά 36% στην επίτευξη του στόχου, ακολουθούμενος από τον τριτογενή και τον οικιακό τομέα με 30% και 29%, αντίστοιχα.

Στον τελευταίο, παρατηρείται σημαντικό δυναμικό βελτίωσης καθώς η πλειονότητα των υφιστάμενων κτιρίων είναι χαμηλής ενεργειακής απόδοσης.

Μείωση αερίων θερμοκηπίου

Μείζον θέμα, με σημαντική επιρροή στο ισοζύγιο του άνθρακα των δασών αποτελεί η καταστροφή τους κυρίως από πυρκαγιές, καθώς και από ασθένειες αλλά και άλλες φυσικές καταστροφές. Τα φαινόμενα αυτά επηρεάζουν αυξητικά τις εκπομπές των αερίων του θερμοκηπίου, έχοντας άμεσο αρνητικό αντίκτυπο στο φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής.

Η γεωργία με τις δραστηριότητες που εκτελούνται σε αυτή, αποτελεί σημαντική πηγή  αερίων του θερμοκηπίου και είναι επιτακτική η ανάγκη μείωσή τους από αυτή.

Επίσης διαπιστώνεται ότι τα αλιευτικά σκάφη έχουν υψηλές καταναλώσεις ενέργειας με υψηλές εκπομπές ρύπων ή αερίων του θερμοκηπίου.

Υψηλές καταναλώσεις και ανορθολογική χρήση ενέργειας έχουν και οι επιχειρήσεις του κλάδου των υδατοκαλλιεργειών και της συναφούς μεταποίησης.

Επενδυτικές ευκαιρίες για συμπαραγωγή

Σε συγκεκριμένους κλάδους οικονομικής δραστηριότητας όπου οι ενεργειακές ανάγκες είναι υψηλές και το ενεργειακό κόστος μεγάλο, η Συμπαραγωγή Ηλεκτρισμού και Θερμότητας Υψηλής Αποδοτικότητας (ΣΗΘΥΑ) αποτελεί μία σημαντική επενδυτική ευκαιρία.

Επίσης, δράσεις όπως η ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων, οι ολοκληρωμένες αστικές αναπλάσεις καθώς και η μείωση της ταφής βιοαποβλήτων από αστικές περιοχές με κατάλληλη συλλογή και επεξεργασία τους, συμβάλλουν στη μείωση εκπομπών CO2.

Έξυπνα δίκτυα

Στις σύγχρονες απελευθερωμένες αγορές ηλεκτρικής ενέργειας διαπιστώνεται η ανάγκη για αποτελεσματικότερη διαχείριση της παραγόμενης ενέργειας (που συνεπάγεται ασφαλέστερα δίκτυα και χαμηλότερο κόστος λειτουργίας) καθώς και για βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών προς τους ενεργειακούς καταναλωτές.

Η ανάγκη αυτή δημιουργεί την απαίτηση για ανάπτυξη και εφαρμογή των έξυπνων ηλεκτρικών δικτύων, η οποία, επιπλέον, είναι δυνατό να συμβάλει ουσιαστικά στην αξιοποίηση των (διάσπαρτων) ανανεώσιμων ενεργειακών πόρων.

Σημειώνεται ότι μόλις το 2% περίπου των ευρωπαϊκών έργων ευφυών δικτύων έχουν πραγματοποιηθεί στην Ελλάδα και αφορούν κυρίως ερευνητικά έργα ή μικρής κλίμακας πιλοτικές εφαρμογές. Επομένως τα περιθώρια ανάπτυξης των ευφυών ενεργειακών δικτύων είναι μεγάλα.


ΠΗΓΗ : ΠΑΣΕΓΕΣ